رژیم بدون ویزا در ازبکستان به چند گروه کلی تقسیم می‌شود:

• اقامت ۳۰ روزه بدون ویزا برای شهروندان ده‌ها کشور در اروپا، آسیا، اقیانوسیه و آمریکای لاتین.
• اقامت ۶۰ یا ۹۰ روزه بدون ویزا برای برخی کشورهای همسایه و عضو جامعه کشورهای مستقل مشترک‌المنافع (CIS).
• اقامت بدون ویزا مشروط (مثلاً ترانزیت هوایی یا گروه‌های توریستی با شرایط سنی خاص).
• رژیم بدون ویزا برای دارندگان گذرنامه دیپلماتیک و خدمت که قوانین خاص خود را دارد.

گسترده‌ترین گروه در رژیم بدون ویزای ازبکستان، شهروندانی هستند که می‌توانند تا ۳۰ روز بدون ویزا وارد کشور شوند. این شامل بسیاری از کشورهای اروپایی، برخی کشورهای آسیایی، تعدادی از کشورهای حوزه خلیج فارس و نیز کشورهایی در آمریکای شمالی و جنوبی است.

• مدت اقامت از لحظه ورود به ازبکستان محاسبه می‌شود.
• حد مجاز اقامت: ۳۰ روز تقویمی، نه ۳۰ شب.
• پس از پایان ۳۰ روز، مسافر باید ازبکستان را ترک کند؛ تمدید این مدت تحت رژیم بدون ویزا ممکن نیست.
• برای اقامت طولانی‌تر، باید از ابتدا ویزا (مثلاً ویزای الکترونیکی یا طولانی‌مدت) دریافت شود.

برخی کشورها—عموماً کشورهای همسایه ازبکستان و اعضای CIS—بر اساس توافق‌نامه‌های دو یا چندجانبه می‌توانند تا ۶۰ یا حتی ۹۰ روز بدون ویزا در این کشور اقامت داشته باشند.

• شهروندان برخی کشورها (مثلاً بخشی از همسایگان منطقه‌ای) از اقامت طولانی‌تر بهره‌مند می‌شوند.
• این نوع اقامت اغلب بر پایه توافقات دوجانبه است و ممکن است در طول زمان تغییر کند.
• همانند اقامت ۳۰ روزه، انجام کار و فعالیت شغلی با اقامت بدون ویزا مجاز نیست.

علاوه بر رژیم‌های اصلی، ازبکستان برای برخی ملیت‌ها شرایط اقامت کوتاه‌مدت بدون ویزا به‌صورت مشروط در نظر گرفته است. این موارد معمولاً شامل یکی از شرایط زیر است:

• ترانزیت هوایی با بلیت تأیید شده به مقصد کشور ثالث (مثلاً اقامت تا ۱۰ روز بدون ویزا).
• مسافران در گروه‌های توریستی سازمان‌یافته با رده‌های سنی خاص.
• کودکان زیر سنی مشخص، همراه با ولی قانونی.

صرف نظر از اینکه مدت مجاز اقامت شما ۳۰، ۶۰ یا ۹۰ روز باشد، چند قانون مشترک برای همه مسافران وجود دارد:

• شروع شمارش روزها: از لحظه عبور از مرز (ورود به فرودگاه، مرز زمینی یا ریلی).
• ثبت اقامت (Registration): اغلب لازم است طی چند روز اول ورود، محل اقامت شما ثبت شود؛ هتل‌ها معمولاً این کار را برای مسافران انجام می‌دهند.
• ممنوعیت کار: اقامت بدون ویزا فقط برای سفر توریستی، دیدار دوستان/خانواده یا سفرهای کوتاه تجاری است؛ کار کردن با این وضعیت خلاف قانون است.
• اعتبار گذرنامه: پاسپورت باید معمولاً حداقل ۳ ماه بعد از تاریخ خروج برنامه‌ریزی‌شده معتبر باشد.
• خروج به‌موقع: قبل از پایان آخرین روز مجاز، باید از کشور خارج شوید.

اگر کشور شما در فهرست «بدون ویزا» نباشد، یا قصد اقامت طولانی‌تر از مدت مجاز بدون ویزا را داشته باشید، معمولاً می‌توانید از ویزای الکترونیکی (e-visa) یا ویزای عادی سفارتی استفاده کنید.

• اقامت بدون ویزا: بدون هزینه و بدون فرم، اما با مدت محدود (۳۰ تا ۹۰ روز) و بدون امکان تمدید در داخل کشور.
• ویزای الکترونیکی: درخواست آنلاین، معمولاً برای اقامت حداکثر ۳۰ روزه، با اعتبار کلی حدود ۹۰ روز از تاریخ صدور.
• ویزای سفارتی/کاغذی: برای اقامت طولانی‌تر، سفرهای کاری، تحصیلی یا سایر مقاصد خاص.

برای استفاده بهتر و بدون دردسر از رژیم اقامت بدون ویزا در ازبکستان، به این نکات توجه کنید:

• قبل از رزرو بلیت، وضعیت کشور خود را در وب‌سایت رسمی وزارت خارجه ازبکستان بررسی کنید.
• برنامه سفر (ایتینری) را طوری بچینید که چند روز حاشیه امن قبل از پایان مهلت داشته باشید.
• در هتل‌های رسمی اقامت کنید تا ثبت اقامت شما به‌طور خودکار انجام شود.
• از تصویر یا نسخه چاپی بلیت برگشت و رزرو هتل، نسخه پشتیبان داشته باشید.
• در صورت تغییر ناگهانی قوانین، با آژانس یا ایرلاین خود در تماس باشید.

ازبکستان با گسترش رژیم‌های بدون ویزا، در تلاش است سفر توریست‌ها و سرمایه‌گذاران خارجی را آسان‌تر کند. اگر کشور شما در فهرست معاف از ویزا قرار دارد، می‌توانید بدون طی‌کردن فرایند پیچیده صدور ویزا، برای مدت مشخصی (اغلب ۳۰ روز) از زیبایی‌های سمرقند، بخارا، خیوه و تاشکند لذت ببرید.

با این حال، مسئولیت رعایت مدت مجاز اقامت و قوانین ثبت اقامت بر عهده خود مسافر است. با کمی دقت در برنامه‌ریزی و مراجعه منظم به منابع رسمی، می‌توانید بدون استرس، از فرصت اقامت بدون ویزا در ازبکستان نهایت استفاده را ببرید و سفری امن و لذت‌بخش داشته باشید.